Revisiedatum: 1 april 2025

In het kort

De werkafspraak Behandeling van acute pijn biedt zorgverleners richtlijnen voor samenwerking binnen de keten van huisarts, ambulance en SEH. Het doel is om acute pijn snel en effectief te behandelen en piekpijn te voorkomen tijdens de overdracht tussen schakels in de keten. Deze afspraken gelden voor acute pijn, inclusief pijn bij nier- en galstenen, maar sluiten pijn in de palliatieve of terminale fase, neuropathische pijn en chronische pijn uit. De afspraken richten zich op patiënten met een voldoende bewustzijnsniveau (Glasgow Coma Score >10).

Download complete werkafspraak (pdf)

Doel

De RTA beoogt:

  • Snelle en effectieve pijnstilling te bieden;
  • Piekpijn te voorkomen tussen schakels in de keten;
  • Uniformiteit te waarborgen in pijnbeleid binnen de regio Midden-Nederland;
  • Chronische pijnontwikkeling te voorkomen.

Uitgangspunten

  1. Start pijnbehandeling snel Zowel medicamenteus als niet-medicamenteus: comfortabele houding, immobilisatie, koelen of verwarmen, informatie en afleiding.
  2. Stem behandeling af op patiëntbehoeften Richt je op de pijnstillingswens en of de pijn acceptabel is, niet enkel op de NRS-score.
  3. Geef beschikbare medicatie Dien de medicatie toe die binnen jouw schakel van de keten beschikbaar is.
  4. Multimodale pijnbehandeling Bij ernstige pijn hoeft het effect van paracetamol niet afgewacht te worden.
  5. Morfinegebruik Vermijd subcutane of intramusculaire morfine, tenzij strikt noodzakelijk.
  6. Bij operatieve ingreep Orale medicatie blijft mogelijk.

Stroomschema

Het stroomschema beschrijft het uniforme beleid bij de behandeling van acute pijn bij een patiënt die acuut wordt ingestuurd:

  • Huisarts: start de behandeling bovenaan het stroomschema.
  • Ambulance: zet de behandeling voort waar de huisarts gebleven is.
  • SEH: zet het beleid van de ambulance voort en biedt specifieke pijnbehandeling die alleen in het ziekenhuis beschikbaar is.

Medicatierichtlijnen

Algemene richtlijnen

Medicatie kan zo nodig herhaald worden tot een acceptabel effect is bereikt.

Esketamine

Maximale bolus om hallucinaties te voorkomen: 0,15 mg/kg.

Diclofenac

Los op in 50-100 ml NaCl 0,9% en geef in 30 minuten.

Kinderdoseringen (<50 kg)

  • Paracetamol: 90 mg/kg/dag in 4 doses, max. 4 g/dag.
  • Naproxen: 10-11 mg/kg/dag in 2 doses, max. 200 mg per keer.
  • Diclofenac: 1 mg/kg elke 8 uur (rectaal).
  • Oxycodon: 0,1-0,2 mg/kg elke 4-6 uur, max. 5 mg/dosis.

Bij ontslag

  • Geef maximaal 7 dagen oxycodon mee.
  • Geen herhaalrecepten voor opiaten.
  • Stel een afbouwschema op.
  • Geen kortwerkende opiaten meegeven in verband met verslavingsrisico.

Niet aanbevolen

  • Tramadol: niet geschikt in de acute fase door een ongunstig bijwerkingsprofiel.
  • Fentanyl-neusspray: niet in eigen beheer van de patiënt.

Publicatie en evaluatie

De regionale expertgroep Spoedzorgketen heeft de RTA ontwikkeld, met inbreng van inhoudelijke experts en landelijke richtlijnen. Implementatie en evaluatie worden uitgevoerd in samenwerking met Trijn. Incidenten en calamiteiten moeten worden gemeld om tijdige aanpassingen mogelijk te maken.

Contact

In de complete RTA staan contactgegevens van de betrokkenen bij de totstandkoming van de RTA Behandeling van acute pijn. Heb je een suggestie, vraag of opmerking? Neem contact op via info@rsotrijn.nl.